Angst & piekeren

Angst is een emotie die ons waarschuwt voor gevaar. Angst zorgt ervoor dat dat we onszelf, als dat nodig is, kunnen beschermen door in actie te komen. Angst brengt ons lichaam in staat van paraatheid, je hart gaat bijvoorbeeld sneller kloppen en je spieren spannen zich aan. Als je de straat op loopt en er komt met hoge snelheid een auto aan, zorgt onze schrikreactie ervoor dat we gauw terug op de stoep springen. Ook kennen we allemaal wel het gevoel van spanning en zenuwen wanneer we een presentatie moeten geven of een sollicitatiegesprek hebben. Angst zorgt ervoor dat we alert zijn en dat we kunnen presteren onder druk. Heel normaal dus dat we allemaal wel eens last hebben van angst.

Angststoornis

Het is echter wel vervelend wanneer je last hebt van (extreme) angstgevoelens in situaties waarin dat eigenlijk niet hoeft. Waneer je bijvoorbeeld zoveel angst voelt dat je in sociale situaties bijna niet meer uit je woorden komt. Het kan ook zijn dat je bepaalde situaties helemaal uit de weg gaat omdat je bang bent om in paniek te raken, of overmatig piekert over van alles en nog wat. Mensen met een angststoornis hebben vaak de neiging om datgene waar ze bang voor zijn, te vermijden. Vermijding zorgt er echter juist voor dat de angstklachten in stand gehouden worden of verergeren. Wanneer angstklachten zorgen voor een duidelijk lijden of een beperking in het functioneren, kan het zijn dat er sprake is van een angststoornis. Er zijn verschillende soorten angststoornissen, afhankelijk van het type klachten.

De gegeneraliseerde angststoornis kenmerkt zich door veel piekeren en zorgen maken over allerlei dagelijkse zaken zoals werk, gezondheid of dierbaren, terwijl er daar geen directe aanleiding voor is. Wanneer deze piekergedachten je dagelijks bezighouden en je het gevoel hebt dat je ze moeilijk onder controle krijgt, kan dit erg vervelend zijn. Een andere angststoornis is de paniekstoornis, waarbij je je erg bewust bent van de lichamelijke sensaties, zoals hartkloppingen of duizeligheid en vaak bang bent om een paniekaanval te krijgen of misschien wel flauw te vallen. Deze angst kan er ook voor zorgen dat je het huis niet meer uit durft en andere mensen niet goed meer durft op te zoeken. Nog een veel voorkomende angststoornis is de sociale angststoornis, waarbij je bang bent dat anderen je vreemd of raar vinden. Je denkt misschien snel dat anderen je zullen afwijzen. Je let heel erg op je eigen reacties en bent bang om een verkeerde indruk te maken in het bijzijn van andere mensen. Dit zorgt ervoor dat je niet meer ontspannen contact kunt maken met anderen en je gaat sociale situaties vermijden. Tot slot kan een schokkende gebeurtenis of ervaring ervoor zorgen dat je angstklachten ontwikkeld, dit noemen we een posttraumatische- stressstoornis. Je bent dan bijvoorbeeld erg schikachtig, denkt regelmatig terug aan de gebeurtenis en voelt dan opnieuw angst.

Hulp bij een angststoornis

Misschien vind je het moeilijk om de klachten te erkennen, of schaam je je ervoor. Dit is echter nergens voor nodig. Eén op de vijf volwassenen in Nederland krijgt ooit te maken met een angststoornis. Behandeling kan helpen om de klachten te verminderen en verergering te voorkomen. Psychologische behandeling van een angststoornis bestaat vaak uit cognitieve gedragstherapie, waarbij je onder andere leert om met je angstige gedachten om te gaan en vermijding te doorbreken. Ook EMDR kan ingezet worden bij angstklachten. Overleg met je huisarts of je klachten daadwerkelijk passen bij een angststoornis,  een doorverwijzing naar een psycholoog kan dan zinvol zijn!


               

 

HoofdVisie is aangesloten bij de Landelijke Vereniging voor
Vrijgevestigde Psychologen, de Nederlandse Vereniging voor
GZ-psychologen en de Nederlandse Vereniging voor
Psychosociale Oncologie.